 |
| भारतीय न्युज च्यानल जी न्यूजमा मोदीको जनकपुर भ्रमण सन्दर्भमा गरिएको समाचारको तस्वीर । |
द एक्सक्लुसिभ सम्वाददाता
जनकपुरधाम............
भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको मंसिर ९ मा जनकपुरमा हुने भनिएको भ्रमण धरापमा परे पनि अन्ततः भ्रमण सुनिश्चित गरिएको छ । परराष्टू मन्त्री महेन्द्र बहादुर पाण्डेले भारतीय प्रधानमन्त्रीको जनकपुर भ्रमण बारह विघा मैदानमै कायम रहेको बताएपछि मोदी भ्रमण सुनिश्चित रहेको दावी गरिएको छ । यस अघि मोदीलाई जनकपुरमा नेपाल सरकारको तर्फबाट औपचारिक रुपमा स्वागत गर्ने जिम्मा पाएका भौतिक तथा पुर्वाधार यातायात मन्त्री विमलेन्द्र निधिले औपचारिक रुपमा ४ मंसिरमा प्रेस विज्ञप्ति जारी गरी विवादका कारण मोदीको भ्रमण रद्द भएको जानकारी गराएका थिए । उक्त विज्ञप्ति जारी भएपछि जनकपुरमा स्थानीयवासीहरु आक्रोसित हुँदै मन्त्री निधि, गृहमन्त्री वामदेव गौतम र प्रधानमन्त्री सुशिल कोइरालाको पुतला दहन गरी विरोध जनाएका थिए । मोदीको भ्रमण हुनुपर्छ भन्दै सरकारको विरोधमा एकिकृत नेकपा माओवादीको नेतृत्वमा विपक्षमा रहेका २२ दलिय संघीय गणतान्त्रिक मोर्चाले ५ मंसिरमा जनकपुर बन्दको आह्वान ग¥यो । बन्द पुर्णतः सफल पनि भयो ।रोचक कुरा के हो भने जुन दिन मन्त्री निधिले मोदीको भ्रमण रद्द भयो भनेर विज्ञप्ति जारी गरेका थिए सोही दिन भ्रमणका लागि सुरक्षा व्यवस्थाको जिम्मा लिएका गृहमन्त्रालयका सचिव सुर्य सिलवाल, नेपाल प्रहरीका प्रहरी महानिरीक्षक उपेन्द्रकान्त अर्याल, सशस्त्र प्रहरीका प्रहरी महानिरीक्षक कोषराज वन्त, राष्टिूय अनुसन्धानका प्रमुख, नेपाल प्रहरीका डिआजी प्रकाश अर्याल, सशस्त्रका डिआइजी शैलेन्द्र खनाल लगायतका उच्च सुरक्षा निकायहरुको टोली जनकपुर पुगेर सुरक्षा अवस्थाको अनुगमन गर्दै थिए । सोही दिन भिठ्ठामोड पुगि सुरक्षा अवस्था बुझेर जनकपुर फर्किएका उक्त टोलीले ५ मंसिरमा जनकपुरका पत्रकारहरुसँगको कुराकानीमा मोदीको भ्रमण रद्द भएको आधिकारिक जानकारी औपचारिक निकायबाट नआएको हुनाले भ्रमण हुने र सोही अनुसार आफुहरु सुरक्षा योजना तर्जुमा गरिरहेको बताएका थिए । गृहमन्त्रालयका सचिव सिलवालले पत्रकारहरुसँगको कुराकानीमा आधिकारिक निकाय भनेको परराष्टू मन्त्रालय हो, कुटनितिक विषय पनि भएकाले कुटनितिक नियोग मार्फत भारत सरकारले परराष्टू मन्त्रालयमा जानकारी गराउनु पर्ने हो, जब की त्यस्तो कुनै पनि सूचना भारत सरकार वा काठमाण्डौ स्थित भारतीय राजदुतावासबाट नआएकाले मोदीको सुरक्षा व्यवस्था अन्तिम समयसम्म अर्थात ९ मंसिरसम्म जनकपुरमा तैयारी अवस्थामा राखिने छ ।
 |
| मोदीको स्वागतका लागि जानकी मन्दिरको उत्तर तर्फको गेटमा बनाइएको स्वागतद्वार । |
भारतको सुरसन्ड हुँदै महोत्तरीको परकौली स्थित नेपाली सेनाको व्यारेकसम्म मोटरबाटो हुँदै आएर, त्यहाँबाट नेपाली सेनाको ४ वटा हेलिकप्टर मार्फत मोदी जनकपुरको १२ विघा मैदानमा ल्याण्ड गर्ने, त्यहाँबाट मोटरबाट जानकी मन्दिर पुगी जानकी माताको पूजा आजा तथा दर्शन गरी सिधा १२ विघाको मैदानमै फर्किएर नागरिक अभिनन्दन कार्यक्रममा सहभागी हुने कार्यक्रम तय भएको गृहसचिव सिलवालले पत्रकार सम्मेलनमा जानकारी गराए । यस अघिसम्म मोदीको नागरिक अभिनन्दन कार्यक्रम जानकी मन्दिरमै नेपाल सरकारले तय गरेका थिए । सिलवालका अनुसार मोदीको नागरिक अभिनन्दनको कार्यक्रम सुरुमा १२ विघा मैदानमै तय गरिएको भएपनि विवाह पञ्चमी मेलाको अवसरमा खुल्ला ठाउँमा मोदीसँगै मोदीको सुरक्षा व्यवस्थामा उपयूक्त हुन नसक्ने ठहर गरी जानकी मन्दिरमै दोस्रो विकल्प रोजिएको थियो । तर, अहिले आएर सुरक्षाकर्मीहरुले १२ विघा मैदानमै कार्यक्रम तय गरेका छन् ।
भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको सुरक्षाका लागि नेपाल सरकारको सुरक्षा निकायका सबै अंगहरु परिचालित भएका छन् । नेपाल सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी परिचालन भएको छ । स्थान हेरी हेरी विभिन्न निकायले नेतृत्व लिने छ । गृह सचिव सिलवालका अनुसार १२ विघा मैदानमा हेलिकप्टरको सुरक्षाका लागि नेपाली सेना, भिभिआइपीको अगुवा सुरक्षाका लागि सेना, त्यसपछि नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी रहनेछन् । बाटो, पुल, कलभर्ट, मैदान लगायत सबै ठाउँमा सुरक्षा व्यवस्था मिलाइने उनले बताए ।
हुन त नेपालका लागि भारतीय राजदूत रणजीत रेले भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको काठमाडौं बाहिरको धार्मिक भ्रमण रद्द भएको बारे दूतावासलाई कुनै जानकारी नरहेको दाबी गरेका छन् ।
रिपोर्टस क्लब नेपालको साक्षात्कारमा शुक्रबार बिहान उपस्थित भएका राजदूत रेले पत्रकारको पटक(पटकको जिज्ञासापछि यसबारे दूतावासलाई जानकारी नभएको बताएको क्लबका अध्यक्ष ऋषि धमलालले बताए । ‘यसबारेमा नेपाल सरकारको कुरा जे आएको छ, मलाई आधिकारिक जानकारी छैन’ रेले भने, ‘हामी छलफलमै छौं, कसरी यस्तो कुरा बाहिर आयो हामी बुझ्दैछौं ।’
भारतीय राजदूतले मोदी भ्रमण स्थगनको सूचना नेपाल सरकारले जसरी बाहिर ल्यायो, त्यसप्रति असन्तुष्टि जनाएको धमलाले बताए । राजदूत रेलाई प्रधानमन्त्री कार्यालयमा यसबारे जानकारी दिन बोलाइएको स्रोतले जनाएको छ । अब मोदीको सार्क सम्मेलनको सम्पूर्ण कार्यक्रम नै अदल(बदल हुने संकेत राजदूतले गरेका छन् ।
मोदी आउँदा हुने फाइदा
भारतको सिमावर्ती क्षेत्रबाट मोटरबाटो हुँदै मोदी महोत्तरीको परकौलीसम्म आउँदा नेपाल र भारत बीचको खुल्ला सिमाको अवस्था र एक अर्का बीचको सम्बन्धलाई मोदीले आफ्नो आँखाले हेर्न पाउने छन् । नेपाल र भारतको इतिहासमा यो अवसर पहिलो पटक हुनेछ । किनभने यस अघिका भारतीय प्रधानमन्त्रीहरुको नेपाल भ्रमण सिधा दिल्लीबाट हवाई मार्ग हुँदै काठमाण्डौसम्म सिमित हुने गरेको थियो । यति मात्र होइन, नेपाल सम्बन्धि भारतले नीति बनाउँदा भारतका कर्मचारीतन्त्र हाबी रहेको साउथ ब्लक र नर्थ ब्लकको आँखाले मात्र भारतले मधेसलाई हेर्ने गथर््यो । वा भनौं, सिंगो नेपाललाई नै । त्यसकारण पनि सिमावारि र पारीका जनताहरुको समान सभ्यता, संस्कृति, भाषा, भेषभुषा, रहनसहन आदि हेर्ने पहिलो प्रधानमन्त्री बन्नेछन् ।
नेपालको औपचारिक भ्रमणमा आएका बेला नेपालको व्यवस्थापिका संसदलाई सम्बोधन गर्दै राजर्षी जनकको चरणमा शिर निहुराउने आफ्नो इच्छा रहेको र सार्क भ्रमणका क्रममा आफु नेपाल आउँदा जानकी मातासँगै भगवान बुद्धको दर्शन गर्न लुम्बनी जाने मोदीले इच्छा जाहेर गरेका थिए । त्यसपछि औपचारिक रुपमै भारत सरकारले भारतीय दुतावास मार्फत नेपालको परराष्टू मन्त्रालयलाई जानकारी गराएर जनकपुर र लुम्बनी जाने सूचना प्रदान गरिएको थियो । जसलाई नेपाल सरकारको गृहमन्त्रालयका सचिव सिलवालले जनकपुरको पत्रकार सम्मेलनमा पुष्टि गरेको थियो । महत्वपुर्ण कुरा के हो भने भिठ्ठामोड देखि जनकपुरधामसम्म मोदी जनकपुर भ्रमणका लागि सडक मार्ग नै प्रयोग गर्ने उनको इच्छालाई साकार पार्न भौतिक योजना तथा निर्माण मन्त्रालयले उक्त सडक खण्डलाई कालो पत्रे गर्न बजेटको समेत चाँजोपाँजो मिलाईसकेको थियो । तर, नेपाल सरकारको सुरक्षा निकायले सडक बाटोमा पुरापुरी सुरक्षा दिन असहज हुने अभिव्यक्ति सार्वजनिक गरेपछि उक्त सडकलाई मर्मत तथा सम्भार गर्ने काम मात्र गरियो । मोदी भ्रमणले जहिले पनि धुलाम्य र हिलाम्य हुने उक्त सडक खण्ड अब कालो पत्रे हुने भनेर गरिएको जनकपुरवासीहरुको सपना चकनाचुर भयो । यद्यपि उक्त सडक खण्डलाई पक्की गर्नका लागि भारत सरकारले अनुदान लगानी गर्ने पहिले नै तय भईसकेको भएपनि भारतीय ठेक्केदार फरार भएपछि उक्त सडकको निर्माण कार्य सँगसँगै धनुषाको हुलाकी सडकको निर्माण कार्य समेत हालसम्म अलपत्र परेको छ ।
केही दिन अघि मात्र भारत सरकारका एक जना पुर्वाधार मन्त्री नितिन गडकरी नेपाल भ्रमणमा आउँदा नेपालका मन्त्री निधिले हुलाकी सडक निर्माण कार्यका लागि अबिलम्ब पहल गरिदिन आग्रह गरेका थिए । जवाफमा मन्त्री गडकरीले पनि भारत फर्किए लगत्तै आफुले बुझेर त्यसको पहल कदमी लिने बताएका थिए ।
जनकपुरधाम राजर्षी जनक, जगत जननी माता सिता, ऋषिहरुको तपोभुमि, ज्ञानभुमि, दर्शनभुमि आदि नामले प्रख्यात भएपनि त्यसले अन्तर्राष्टिूय पहिचान बनाउन सकेको छैन । समस्त हिन्दुहरुको आस्थाको केन्द्र रहेको जानकी मन्दिरलाई विश्व सम्पदा सूचीमा समावेश गर्न जनकपुरवासीले नेपाल सरकारलाई बर्षौं देखि अनुरोध गरेपनि राज्यको संकुचित सोचका कारण त्यसो हुन सकेको छैन । मोदी आउँदा उनलाई कभरेज गर्न भारतका थुप्रै मिडियाहरु सँगै आउने भएकाले जनकपुरधामको अन्तर्राष्टिूय स्तरमा व्यापक प्रचार प्रसार हुने भएपछि जनकपुरधाम एक धार्मिक पर्यटक स्थल हो, भन्ने पहिचान स्थापित हुन सक्छ । परिणाम स्वरुप भारतको कुल जनसंख्याको एक प्रतिशत मात्र भएपनि पर्यटक एक वर्षमा जनकपुर आईदियो भने करिब १ करोड २५ लाख पर्यटक स्वतः जनकपुर भित्रिने भएपछि जनकपुरधाम समृद्धिको दिशामा अगाडी वढ्न सक्नेछ ।
मोदी भारतको बनारस अर्थात काशी क्षेत्रका सांसद हुन । गंगालाई सरसफाई गरी सौन्दर्यीकरण गरेर जापानको राजधानी क्योटो सहर जस्तै स्मार्ट सिटी बनाउन जापानका आर्थिक र प्राविधिक सहयोग जुटाई उनले अभियान चलाईसकेका छन् । जनकपुरमा पनि गंगासागर नामक पवित्र सरोवर छ । ऐतिहासिक तथा धार्मिक महत्व बोकेको उक्त सरोवरलाई नेपाल पत्रकार महासंघ धनुषाका पुर्व अध्यक्ष राम अशिष यादवको अगुवाईमा स्थानियवासीहरुले सरसफाई अभियान संचालन गरेर अहिले त्यहाँ प्रत्येक दिन साँझ गंगा आरती हुने गरेको छ । संयोग के पनि हो भने गंगा आरती सुरु गर्न बनारसको गंगाकै पुजारीहरु आएका थिए । त्यसैले जसरी उनले भारतको गंगालाई सांस्कृतिक राजधानीको रुपमा विकसित गर्न लागेका छन्, जनकपुरधामलाई पनि सांस्कृतिक राजधानीको रुपमा विकास गर्न आवश्यक पर्ने पुर्वाधार निर्माणका लागि अनुदानको घोषणा समेत गर्न सकिने जनकपुरबासीले आशा राखेका छन् ।
के पनि भनाई छ भने राजर्षी जनक प्रत्येक दिन गंगामा गएर स्नान गरी शिव धनुषको पुजा गर्ने गर्थे । हातीमा चढेर उनी जनकपुरधामबाट प्रत्येक दिन गंगा जाने आउने गर्थे । जब सिताको विवाह भयो, सिताले जनक चढने गरेको हाती रामलाई दिनुस भनेर अनुरोध गरिन । अनि जनकले आफु गंगा स्नान गर्न कसरी जाने भनेपछि सिताले रामलाई गंगा यही ल्याई दिनुस भनेर भनेपछि रामले धनुष बाण चढाएर प्रहार गर्दा गंगा आयो र गंगा सागरको उत्पति भयो भनेर भन्ने गरिन्छ । त्यसकारण भारतको गंगा र जनकपुरको गंगा सागर सम्मको मार्ग निर्धारण गरिए राम्रो हुन्थ्यो । किनभने कुनै बेला नेपालकै प्राचिन सहरहरु मध्येको एक रहेको जनकपुरधामको विकासका लागि नेपाल सरकारले खुल्ला ह्दयले कहिल्यै पनि उदार भई बजेट विनियोजन गरेनन् । पछि स्थापना भएका सहरहरु विकासको नाउँमा धेरै अगाडी उक्लिनुले पनि राज्यको बजेट विनियोजनमा भएको भेदभावलाई पुष्टि गर्छ ।
अर्को महत्वपुर्ण कुरा के हो भने जनकपुरधाम राजनीतिक वृतमा समेत महत्वपुर्ण स्थान राख्दछ । नेपालमा भएका हरेक राजनीतिक परिवर्तनहरुमा जनकपुरले आफ्नो अहम योगदान मात्र पु¥याएको छैन, बलिदानी र सहादत दिनबाट समेत पछि परेको छैन । संघीयताको समेत केन्द्र विन्दु मानिएको जनकपुरधाममा मोदीको भ्रमण भयो भने नेपालको अब बन्ने संविधानमा संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र सुनिश्चित हुन सक्ने र एउटा प्रान्तको राजधानी जनकपुरधाम नै हुने भन्ने संकेत समेत मिल्ने छ ।
जानकी दर्शन गर्ने भारतीय भिआईपीहरुको इतिहास
मोदीले जनकपुरको जानकी मन्दिर दर्शन गर्ने कुराले व्यापक चर्चा लिएको भएपनि भारतका पुर्व राष्टूपतिद्वय निलम संजिवा रेड्डी र ज्ञानी जेल सिंह, भारतका पुर्व प्रधानमन्त्री अटल विहारी बाजपेयी, विश्व हिन्दु परिषदका अध्यक्ष अशोक सिंघल लगायतका व्यक्तिहरुले जानकी माताको दर्शन गरिसकेका छन् । यसका अतिरिक्त योग गुरु स्वामी रामदेव, चारवटै पिठहरु जगरनाथपुरी, कान्छीकोटी, काशीवद्रीका आश्रमका शंकराचार्यहरु, रामानन्दाचार्य, लगायतका साधुहरुले समेत जानकी मन्दिरको दर्शन गरिसकेको जानकी मन्दिरका महन्थ रामतपेश्वर दास वैष्णवले जनाए ।
२५ जुलाई १९७७ देखि २५ जुलाई १९८२ सम्म भारतको राष्टूपति रहेका निलम संजिवा रेड्डी राष्टूपति रहेकै बेला जनकपुरको जानकी मन्दिर दर्शन गरेका थिए । जनकपुर विमान स्थलमा ओर्लने वित्तिकै खुट्टाको जुत्ता खोली जनकपुरको माटो उठाई टाउकोमा टिका लगाएका थिए । उनलाई स्वागत गर्न जनकपुरबाट हजारौं मानिसहरु विमान स्थल पुगेका थिए । विमान स्थल देखि जानकी मन्दिरसम्म स्थानीयवासीहरुले लाईन लागेर उनलाई स्वागत अभिनन्दन गरेका थिए । स्वागतका लागि हजारौं व्यक्तिहरुको भिडलाई देखेपछि उनी केही दुरीसम्म पैदल नै हिंडेका थिए । जानकी मन्दिरको दर्शन गरेपछि उपस्थित हजारौं व्यक्तिहरुको सामु जानकी मन्दिरमा आउने तिर्थालुहरुको लागि एउटा धर्मशाला निर्माणका लागि भारत सरकारले अनुदान दिने घोषणा गरेका थिए । तर, भारत एउटा धर्म निरपेक्ष राष्टू रहेका कारण कुनै खास धर्मका लागि अनुदान दिन गाह्रो भएपछि तत्कालिन प्रधानमन्त्रि पिभी नरसिंहा रावलाई जसरी पनि व्यवस्थ ागर्न उनले आग्रह गरेका थिए । रेड्डी आन्ध्रप्रदेशको पहिलो मुख्य मन्त्रि समेत भएका कारण प्रधानमन्त्रि राउलाई आन्ध्रप्रदेशको तिरुमल तिरुपति देवस्थानम टूस्ट मार्फत रकम दिलाइएको राराब क्याम्पस जनकपुरका तत्कालिन क्याम्पस प्रमुख प्राध्यापक डा. महेन्द्र नारायण मिश्रले बताएका छन् । उक्त धर्मशाला अहिले बृहत्तर जनकपुर विकास क्षेत्र परिषदको मातहतमा यात्री निवासको नाउँले परिचित छ । त्यसैगरी रेड्डीको कार्यकाल समाप्त भएपछि २५ जुलाई १९८२ देखि २५ जुलाई १९८७ सम् मभारतको राष्टूपति रहेका ज्ञानी जेल सिंह पनि राष्टूपति रहेकै बेला जनकपुरको जानकी मन्दिरमा पुजा अर्चना गरेका थिए ।
विक्रम सम्बत २०४९ सालमा भारतको लोकसभामा विपक्षी दलका नेता रहेका अटल विहारी बाजपेयी जनकपुर आई जानकी मन्दिरको दर्शन गरेका थिए । बाजपेयी जनकपुरमा एक रात बसेका पनि थिए । जानकी मन्दिरको दर्शन गरी उपस्थित भीडलाई सम्बोधन गर्दा ठुलो आँधि बेहुरी र पानी पनि पर्न थालेपछि मान्छेहरु ओत लाग्न अन्यत्र जानै लाग्दा बाजपेयीले हिन्दीमा भनेका थिए कि यो शरीर कागजको होइन कि पानीले भिजेपछि गलिहाल्छ । उनको उक्त अभिव्यक्तिपछि सबै मान्छे पानीमा भिज्दै उनको कुरा सुनेका थिए । त्यतिबेला जानकी मन्दिरमै इन्जिनियर सत्य नारायण साहको अध्यक्षतामा गठन गरिएको मिथिला सांस्कृतिक केन्द्रमा गई मिथिला संस्कृति बारे उनलाई जानकारी गराइएको थियो । उक्त केन्द्रका तत्कालिन सचिव रहेका राम भरोस कापडीका अनुसार बाजपेयीलाई सिक्किको परालबाट बनेको सिल्प हाथी र केही उपहार सामग्रीहरु दिएर सम्मान गरिएको थियो । कापडीका अनुसार जनकपुरधाम धार्मिक नगरी भएका कारण सांस्कृतिक र अध्यात्मिक विकास हुनु पर्ने र त्यसका लागि भारत सरकारले समेत ध्यान दिने भनेर मिथिला सांस्कृतिक केन्द्रको माइनुटमा समेत बाजपेयीले आफ्नै हाथले लेखेका थिए । मिथिला लोकाचित्र र लोक सिल्प नेपालको मिथिलाञ्चलमा पनि बन्ने गरेको कुराबाट आफु धेरै हर्षित भएको र त्यसलाई व्यवसायिक रुप दिनुपर्ने बाजपेयीले बताएका थिए । बाजपेयी जनकपुर चुरोट कारखानाको गेस्ट हाउसमा एक रात बसेका थिए । त्यसैगरी भारतीय प्रधानमन्त्री समेत भईसकेका चन्द्रशेखर २०४९ सालमा आई जानकी मन्दिरको दर्शन गर्नुका साथै जनकपुरको बारह विघा मैदानमा आयोजित नागरिक अभिनन्दन कार्यक्रमलाई सम्बोधित गरेका थिए । त्यस अतिरिक्त चन्द्रशेखर पञ्चायतकालमा पनि धु्रव शर्माको घरमा आएको बताइन्छ ।
भारतीय स्वास्थ्य टोलीद्वारा अस्पतालको अनुगमन
भारतीय स्वास्थ्यकर्मीहरुको एक टोलीले जनकपुर अञ्चल अस्पतालमा पुगेर स्वास्थ्य सुविधाहरुको अवस्थाबारे जानकारी लिएको छ । भारतीय राजदुतावासमा काम गर्ने चिकित्सक जयकुमार ठाकुर र एक जना भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको खास चिकित्सकले अस्पतालको सेवा सुविधाबारे जानकारी लिएको हो । उक्त टोलीले अस्पतालका निमित्त मेडिकल सुप्रिटेन्डेन्ट डा.कल्पना बछाड, पुर्व मेसु डा.गौराङ मिश्रलाई अस्पतालमा भेटेर अस्पतालमा रहेका चिकित्सकहरु, सेवा सुविधाहरुको बारेमा जानकारी लिएर फर्केको छ । जनकपुर भ्रमणका बेला भारतीय प्रधानमन्त्री मोदीलाई यदि कहिँ कतैबाट आक्रमण भयो भने उपचारको लागि व्यवस्था तन्दरुस्त राख्नका लागि पुर्व तैयारी स्वरुप उक्त टोलीले अस्पतालको अनुगमन गरेको थियो । उक्त टोलीले खास गरी आइसियू भवन, सर्जन, अपरेशन थिएटर र जाँचका लागि उपकरणहरु के के उपलब्ध रहेको तथा के के अभाव रहेको भन्ने जानकारी लिएर फर्किएका छन् ।
जनकपुरधाम सिङ्गारिदै
मोदीको आसन्न भ्रमणलाई लक्षित गरेर जनकपुरका प्रमुख मन्दिरहरुलाई सजाउनको लागि संस्कृति तथा पर्यटन मन्त्रालयले वृहत्तर जनकपुर क्षेत्र विकास परिषद मार्फत रु. १ करोड निकासा गरेको छ । वृहत्तरले जनकपुरको जानकी मन्दिरको व्यवस्थापनका लागि रु. ५० लाख छुट्याएको छ । जसमध्ये जानकी मन्दिर परिसरमा जुत्ता राख्ने ¥याक राख्नका लागि रु.५ लाख, मन्दिरको पुर्व तिर नाला निर्माणका लागि रु. ५ लाख, मन्दिरको कम्पाउन्ड वालको रंगरोगनको लागि रु. १० लाख र मन्दिरमा सौर्य उर्जा जडान गर्नको लागि रु. १० लाख र जानकी मन्दिरको परिसरमा रु. २० लाखको टायल्स विछाउनको लागि रकम निकासा गरिएको वृहत्तर जनकपुर क्षेत्र विकास परिषदका कार्यकारी निर्देशक उमेश यादवले द एक्सक्लुसिभलाई जानकारी दिएको छ । त्यसैगरी राम मन्दिरको सौन्दर्यीकरण तथा रंगरोगनका लागि रु. १५ लाख, जानकी मन्दिरको विवाह मण्डपको रंगरोगनका लागि रु. ५ लाख, जनक मन्दिरमा सौर्य उर्जा जडान गर्नका लागि रु. १० लाख, जनक मन्दिरको मर्मत सम्हार तथा रंगरोगनका लागि रु. १० लाख र तिरहुतिया गाछीको सामुनेमा रहेको बाल उद्यान पार्कलाई मर्मत तथा सम्हार र रंगरोगनका लागि रु. १० लाख बजेट निकासा गरिएको छ । ती सबै कार्यहरु उपभोक्ता समिति मार्फत गर्न लागिएको छ । त्यसैगरी मोदीको भ्रमण तथा नागरिक अभिनन्दन कार्यक्रमको लागि जनकपुरको रंगभुमि मैदानमा मञ्च, पण्डाल तथा स्वागतद्वार बनाउने तयारी वृहत्तरले थालेको यादवले बताए ।
जानकी मन्दिर दर्शन गर्नेहरु बायाँबाट क्रमशः भारतका पुर्व राष्ट्रपतिद्वय निलम संजिवा रेड्डी र ज्ञानी जेल सिंह, विश्व हिन्दु परिषदका अध्यक्ष अशोक सिंघल र योग गुरु स्वामी रामदेव ।
२०७१ मंसिर ०७ गते आईतबार,
